Kapitaalverzekeringen

Een kapitaalverzekering, die verbonden is aan een hypotheek, kan vrijgesteld zijn van vermogensrendementheffing, mits de polis fiscaal in "box 1" wordt geplaatst. Voor alle andere kapitaalverzekeringen geldt, dat ze automatisch in box 3 terecht komen, waar de waarde met vermogensrendementheffing wordt belast. (1,2%) Zeker met het oog op de verschillen tussen "oude" polissen en nieuwe polissen kan dit soms een ingewikkelde keuze zijn. Een keuze waar wij u graag bij helpen.
Toch even wat nadere toelichting:

Oud regime 
Polissen die afgesloten zijn vóór 15 september 1999, blijven afzonderlijk vrijgesteld tot een waarde van EUR 123.428 per persoon. Het is dan ook bepaald onverstandig die "oude" polissen onder te brengen in box 1. Ze zijn immers afzonderlijk vrijgesteld?
Om de uitkering (tot het maximum) belastingvrij te laten blijven is het wel van belang, dat de polis constant aan alle ‘oude’ fiscale eisen blijft voldoen. (denk aan de minimale premiebetalingduur en de maximale premieverhouding). Dat betekent, dat na 14 september 1999 de looptijd niet verlengd mag zijn en de verzekerde som en de premie niet verhoogd mogen zijn.   Polissen die afgesloten zijn voor 1 januari 1992 kennen zelfs een extra vrijstelling, die even groot is als de waarde, die de polis op 31 december 2000 had. En daarbij geldt, dat na 31 december 1991 de verzekerde som niet mag zijn verhoogd, de premie niet mag zijn verhoogd en de looptijd niet mag zijn verlengd! 

Het betekent in ieder geval dat met het wijzigen van "oude" polissen uiterst voorzichtig omgegaan moet worden. Ook het afkopen van "oude" polissen moet afgeraden worden. Al zal dat wel van de omstandigheden afhangen. De fiscus laat u overigens volledig vrij in wat u met de uitkering van die "oude" polis doet. U hoeft daarmee zelfs de hypotheek niet af te lossen, als uw geldverstrekker dat tenminste goed vindt. Voldoet u niet aan de genoemde fiscale spelregels, dan kan het rentebestanddeel in de levensverzekering alsnog in box 1 (als inkomen) belast worden. Voorzichtig handelen dus.

Nieuw regime: de box 1 polis (aflossen hypotheek)
Wilt u aanspraak maken op de ruime vrijstelling voor kapitaalverzekeringen in box 1 (in 2002: maximaal EUR 29.400 en EUR 129.500 per persoon na respectievelijk vijftien en twintig jaar premie betalen), dan moet u zich aan een aantal fiscale spelregels houden:

• In de verzekeringspolis moet de volgende bepaling zijn opgenomen: ‘De begunstigde zal de kapitaalverzekering aanwenden ter aflossing van de schulden aangegaan ter verwerving van de eigen woning in de zin van de Wet inkomstenbelasting 2001 van de verzekeringnemer, van diens echtgenoot of van degene met wie de verzekeringnemer duurzaam een gemeenschappelijke huishouding voert.’ Onder ‘verwerving’ wordt hier ook begrepen: onderhoud en verbetering van de woning.
• De hoogste jaarpremie mag niet meer bedragen dan tienmaal de laagste jaarpremie. Voor polissen van vóór 1992 gelden andere verhoudingen.
• Er moet minimaal vijftien jaar c.q.twintig jaar achter elkaar premie zijn betaald.
• De verzekering moet recht geven op een eenmalige uitkering bij in leven zijn of bij overlijden van u, uw echtgenoot of degene met wie u duurzaam een gezamenlijke huishouding voert.
• De verzekering moet zijn afgesloten bij een professionele verzekeraar. 
• De maximale looptijd van de verzekering bedraagt dertig jaar.

Box 3 polis
Over de besteding van de uitkering uit een kapitaalverzekering in box 3 heeft de fiscus niets te zeggen. Als uw geldverstrekker het goed vindt, kunt u de verzekering ook aan andere doelen besteden dan alleen het aflossen van de hypotheek. Ook kunt u een vermogen opbouwen dat groter is dan de hypotheek. Het enige gevolg van box 3 is dus, dat de waarde van de polis belast wordt met 1,2% over het vermogen dat de algemene vrijstelling per persoon te boven gaat.